Hepatit C nədir?
Hepatit C — HCV (Hepatitis C Virus) adlı virusun törətdiyi, əsasən qaraciyəri zədələyən yoluxucu xəstəlikdir.
Medialoq.az bildirir ki, xəstəlik çox vaxt uzun müddət simptomsuz keçdiyi üçün “səssiz xəstəlik” adlandırılır. Müalicə olunmadıqda illər ərzində ciddi qaraciyər problemlərinə səbəb ola bilər.
Hepatit C-nin yaranma yolları
Hepatit C əsasən qan yolu ilə yoluxur:
Steril olmayan iynə və şprislərin istifadəsi
Qan köçürülməsi (xüsusilə 1996-cı ildən əvvəl)
Steril olmayan tibbi və stomatoloji alətlər
Tatuirovka və pirsinq zamanı gigiyenik qaydalara əməl edilməməsi
Nadir hallarda ana südü ilə və cinsi yolla
Hepatit C gündəlik ünsiyyət, qucaqlaşma, eyni qabdan yemək və ya öpüşlə keçmir.
Hepatit C-nin əlamətləri
Erkən mərhələdə:
Bir çox insanda heç bir əlamət olmur. Bəzən aşağıdakı şikayətlər görülə bilər:
Davamlı yorğunluq
Halsızlıq
İştahasızlıq
Ürəkbulanma
Əzələ və oynaq ağrıları
İrəliləmiş mərhələdə:
Dərinin və gözlərin saralması (sarılıq)
Sidiyin tündləşməsi
Nəcisin açıq rəngli olması
Qarında şişkinlik
Qaraciyər nahiyəsində ağrı
Hepatit C-nin təsirləri və fəsadları
Müalicə olunmadıqda Hepatit C ciddi nəticələrə gətirib çıxara bilər:
Xroniki hepatit C
Qaraciyər sirrozu
Qaraciyər çatışmazlığı
Qaraciyər xərçəngi
İmmunitet zəifliyi
Ümumi həyat keyfiyyətinin aşağı düşməsi
Bu proses illərlə davam edə və səssiz şəkildə inkişaf edə bilər.
Hepatit C-nin diaqnozu
Diaqnoz aşağıdakı müayinələrlə qoyulur:
Anti-HCV qan analizi
HCV-RNA (virus yükü) testi
Qaraciyər fermentləri (ALT, AST)
USM və ya fibroskan (qaraciyərin vəziyyəti üçün)
Hepatit C-nin müalicəsi
Müasir tibbdə Hepatit C tam sağaldıla bilən xəstəlikdir.
Yeni nəsil birbaşa təsir edən antiviral dərmanlar ilə
Müalicə müddəti adətən 8–12 həftə olur
Sağalma faizi 95–99%-ə qədər yüksəlib
Yan təsirləri minimaldır
Müalicə mütləq həkim nəzarəti altında aparılmalıdır.
Hepatit C-dən qorunma yolları
Steril tibbi alətlərdən istifadə
İynə və şəxsi gigiyena vasitələrinin paylaşılmaması
Etibarlı tibbi və kosmetoloji mərkəzlərə müraciət
Qan analizləri ilə vaxtında yoxlanış
Hepatit C üçün peyvənd yoxdur, lakin erkən diaqnoz və müalicə həyatı xilas edir.
Hepatit C qorxulu səslənsə də, müasir müalicə üsulları ilə tam sağalan xəstəlikdir. Ən vacib məqam — vaxtında müayinə və düzgün müalicədir. Şübhə olduqda həkimə müraciət etmək gələcək ciddi problemlərin qarşısını alır.
Emin Əzimoğlu
Medialoq.az